Unijne środki na transport, edukację i wsparcie społeczne - jak zmieniają się Niepołomice

W sercu miasta widać więcej niż planów na papierze - to lista projektów, które mają odmienić codzienne trasy do pracy, szkoły i instytucji. W Niepołomicach inwestycje łączą przebudowy drogowe, nowe węzły przesiadkowe, projekty społeczne i modernizacje szkół. Dofinansowania unijne i rządowe tworzą mapę działań, które dotkną zarówno kierowców, jak i rowerzystów, rodziców czy opiekunów domowych.

• Niepołomice stawiają na zrównoważony transport i węzły przesiadkowe
• Piekarnia Sztuki i inne rewitalizacje - przestrzeń dostępna dla wszystkich
• Programy społeczne i edukacyjne rozwijają ofertę usług w gminie

Niepołomice stawiają na zrównoważony transport i węzły przesiadkowe

Gmina Niepołomice pozyskała środki na programy, których celem jest ograniczenie ruchu samochodowego w centrum i wygodniejsze korzystanie z transportu zbiorowego. Najważniejsze elementy projektu dotyczą modernizacji przystanków i budowy nowych połączeń dla pieszych i rowerzystów.

Najistotniejsze zadania projektowe:

• przebudowa przystanku Niepołomice Rynek - dostosowanie do autobusów przegubowych i wprowadzenie systemu Bike&Ride;
• wymiana nawierzchni dojść i dojazdów do przystanku oraz przebudowa fontanny w Rynku;
• budowa kładki pieszo-rowerowej Błonia Niepołomickie - ul. Kopernika;
• nowy węzeł przesiadkowy przy ul. Kusocińskiego z peronami i jezdnią manewrową dla autobusów;
• ścieżka pieszo-rowerowa wzdłuż DK75 (ul. Kusocińskiego – Droga Królewska).

Finansowanie i spodziewane korzyści:

• wartość dofinansowania projektu: 11 859 893,47 PLN, wartość całkowita: 23 638 301,75 PLN;
• osobny projekt budowy węzła w Zabierzowie Bocheńskim w ramach programu FENIKS ma dofinansowanie 10 673 753,50 zł i będzie realizowany w latach 2025–2028;
• efekty: mniejszy ruch samochodowy w centrum, podniesione bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów oraz redukcja emisji spalin.

Program FENIKS przewiduje też mechanizmy zgłaszania nieprawidłowości w projektach — urząd wskazuje instytucjonalne kanały kontroli, bez konieczności podawania adresów w komunikacie.

Piekarnia Sztuki i inne rewitalizacje - przestrzeń dostępna dla wszystkich

Przykładem zakończonej inwestycji, która zmienia miejską tkankę i wzmacnia dostępność kultury, jest przebudowana Piekarnia Sztuki. Prace przywróciły do użytku obiekt poprzemysłowy i uporządkowały teren wokół niego, tworząc miejsca spotkań i rekreacji.

Wybrane fakty:

• powierzchnia zmodernizowanego obiektu: 628 m2, obszar rewitalizowany: ok. 0,2 ha;
• całkowity koszt inwestycji: 10 107 081,28 PLN, dofinansowanie: 5 966 359,42 PLN (w tym środki UE i państwowe);
• obiekt został przystosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, co ułatwia udział w wydarzeniach kulturalnych.

Obok Piekarni Sztuki gmina realizowała także inne zadania wpisujące się w porządkowanie przestrzeni i poprawę infrastruktury — od modernizacji obwodnicy i dróg lokalnych po programy park and ride, finansowane w ramach wcześniejszych programów regionalnych.

Programy społeczne i edukacyjne rozwijają ofertę usług w gminie

Dopełnieniem inwestycji infrastrukturalnych są projekty społeczne i edukacyjne, skierowane do dzieci, młodzieży, rodziców, nauczycieli i opiekunów. Kilka kluczowych inicjatyw ma bezpośrednie znaczenie dla jakości życia i wsparcia rodzin.

Wybrane projekty i liczby:

• projekt Na młodość – cel: wzmocnienie dobrostanu psychicznego dzieci i młodzieży; wsparciem objętych będzie około 800 osób; okres realizacji: styczeń 2026 – wrzesień 2028; wartość projektu: 1 075 006,80 zł, dofinansowanie UE: 913 595,03 zł;
• rozbudowa pracowni i infrastruktury kształcenia zawodowego – wartość projektu: 12 091 931,28 zł, dofinansowanie z UE: 10 278 141,55 zł; zmodernizowana baza ma pomóc 467 uczniom;
• projekt edukacji włączającej w SP nr 2 i SP w Zabierzowie Bocheńskim – wartość 3 143 646,80 zł, w programie wsparcie dla 300 uczniów oraz powstanie pracowni sensorycznej;
• projekt „Przystań” – rozszerzenie miejsc z dodatkowych 15 miejsc (docelowo udział 175 osób) oraz nowe zajęcia; wartość: 1 372 807,83 zł, dofinansowanie UE: 1 166 855,12 zł;
• „Zdrowiej w domu” – centrum wsparcia opiekunów nieformalnych, pomoc dla 78 opiekunów; wartość projektu: 601 201,72 zł, dofinansowanie UE: 511 021,46 zł;
• Małopolski System Wspierania Transformacji Cyfrowej Szkół – partnerstwo z Małopolskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli; w projekcie uczestniczą Szkoła Podstawowa nr 4 i Szkoła Podstawowa nr 2; wartość: 297 216,43 zł.

W realizowanych programach pojawiają się też inicjatywy takie jak wymiana pieców, projekty solarne czy wsparcie dla klubów dziecięcych i placówek sportowych — wszystkie one składają się na ambicję gminy, by równolegle inwestować w infrastrukturę, zdrowie i edukację.

Miejski obraz po interwencjach - co to znaczy w praktyce Dla codziennego użytkownika zmiany będą widoczne w kilku obszarach: krótsze i wygodniejsze przesiadki dzięki nowym peronom i parkingom P+R, bezpieczniejsze trasy rowerowe i kładki, a także odciążenie Rynku od ruchu samochodowego. Rodzice i opiekunowie zyskają więcej miejsc w placówkach wsparcia dziennego, a szkoły techniczne i zawodowe otrzymają nową bazę praktyczną, co powinno przełożyć się na lepsze przygotowanie do pracy. Dla osób zajmujących się opieką domową pojawi się specjalne centrum wsparcia z doradztwem i dostępem do sprzętu rehabilitacyjnego.

Krótkie podsumowanie praktycznych korzyści:

• wygodniejsze przesiadki i nowe rozwiązania Bike&Ride;
• poprawa bezpieczeństwa pieszych i rowerzystów oraz redukcja hałasu drogowego;
• więcej miejsc i programów wsparcia dla dzieci i rodzin;
• doposażenie szkół i centra praktycznego kształcenia zawodowego.

Gmina przedstawia te działania jako część większej strategii modernizacji i włączania różnych grup odbiorców w rozwój usług publicznych. Realizacja większości projektów będzie widoczna w kolejnych latach, gdy inwestycje drogowe i społeczne przejdą do faz praktycznego użytkowania.

na podstawie: Miasto i Gmina Niepołomice.